Kiyim va poyabzal

Eng muhimi — poyabzal

Yangi boshlovchi uchun yagona jiddiy xarid — yugurish uchun mo‘ljallangan krossovka. Oddiy kedalar yoki futbol butsalari bu ish uchun yaratilmagan.

Ko‘p yillar davomida poyabzalni oyoq kafti turi yoki «pronatsiya»ga qarab tanlash kerak, deb hisoblangan. Kalgari universiteti olimlarining 2015-yildagi sharhida esa bu yondashuv jarohatlarni kamaytirishini isbotlovchi ishonchli dalillar yetarli emasligi ko‘rsatilgan. Mualliflar oddiyroq mezonni taklif qiladi: qulaylik. Oyog‘ingizga yoqimli tuyulgan, harakatingizni cheklamaydigan poyabzal ko‘pincha siz uchun eng yaxshi tanlov bo‘ladi.

Do‘konda nimalarga e’tibor berish kerak:

• Kunning ikkinchi yarmida xarid qiling. Kun davomida oyoq biroz shishadi, shuning uchun kechqurun o‘lchash aniqroq.
• Yugurish paypog‘ingizni olib boring va ikkala poyabzalni ham kiyib ko‘ring.
• Barmoqlar uchun joy qoldiring. Eng uzun barmog‘ingiz bilan poyabzal uchi orasida taxminan 1–1,5 sm bo‘sh joy bo‘lsin.
• Kattaroq oyog‘ingizga moslang. Ko‘pchilikda bir oyoq ikkinchisidan biroz katta bo‘ladi.
• Do‘kon ichida yurib, imkon bo‘lsa yugurib ko‘ring. Tovon sirpanmasligi, hech qayer siqmasligi va ishqalamasligi kerak.
• Eng qimmat model shart emas. Narx va qulaylik har doim ham bir-biriga to‘g‘ri kelmaydi.

Krossovkalar abadiy emas. Odatda taxminan 500–800 km dan keyin taglik amortizatsiyasi susayadi. Agar taglik sezilarli yeyilgan yoki yumshoq qatlami ezilib qolgan bo‘lsa, yangisini olish vaqti keldi.

Paypoq: kichik, ammo muhim

Paxta paypoq terni shimib, nam bo‘lib qoladi va qadoq (pufakcha) chiqishiga sabab bo‘lishi mumkin. Sintetik yoki jun aralash, choki kam, oyoqqa yaxshi o‘tiradigan paypoq tanlang.

Kiyim: namlikni chiqaradigan mato

Maxsus sport kiyimi sotib olish majburiy emas, lekin mato turi ahamiyatli. Sintetik matolar (masalan, poliester) terni teridan tortib oladi va tez quriydi. Paxta esa namni ushlab qoladi: yozda og‘irlashadi, qishda badanni sovitadi. Ayollar uchun yaxshi ushlab turadigan sport ko‘krak kiyimi qulaylik uchun juda muhim.

Issiq kunlar uchun

O‘zbekistonda yozda harorat ko‘pincha 40°C dan oshadi. Bunday kunlarda:

• keng, yengil va och rangli kiyim kiying;
• kepka yoki panama, quyosh ko‘zoynagi taqing;
• ochiq teriga quyoshdan himoya kremini surting, uzoq mashg‘ulotda qayta surting;
• qora, qalin yoki tanaga yopishib turadigan kiyimdan qoching.

Sovuq kunlar uchun

Qishda, ayniqsa erta tongda, harorat 0°C dan pastga tushishi mumkin. Asosiy qoida — qatlamlab kiyinish:

1. Ichki qatlam: terni chiqaradigan yupqa sintetik mato.
2. O‘rta qatlam: flis yoki yupqa jun — issiqlik uchun.
3. Tashqi qatlam: shamol va yomg‘irdan himoya qiluvchi yengil kurtka.

Startda biroz salqin tuyulishi kerak: yugurish boshlangach, tana tez isiydi. Mayo klinikasi havo aslidagidan taxminan 10°C issiqroq bo‘lganda qanday kiyinsangiz, shunday kiyinishni maslahat beradi. Qo‘lqop va bosh kiyimni unutmang — qo‘l, quloq va barmoqlar tez sovqotadi.

Qo‘shimcha jihozlar: ixtiyoriy

Quyidagilar majburiy emas, lekin qulaylik qo‘shadi:

• Soat yoki telefon ilovasi — vaqt, masofa va tempni kuzatish uchun. Yangi boshlovchiga oddiy taymer ham yetarli.
• Kichik suv idishi yoki suv belbog‘i — issiq kunlarda va 45 daqiqadan uzoq yugurishlarda.
• Ishqalanishga qarshi krem yoki vazelin — son ichki qismi, qo‘ltiq osti va boshqa ishqalanadigan joylar uchun.
• Cho‘ntakli yengil belbog‘ — kalit va telefonni qo‘lda ushlab yugurmaslik uchun.

Avval eng zarur narsalar bilan boshlang. Qolganini qaysi biri haqiqatan kerakligini o‘zingiz his qilganingizda sotib olasiz.

Ko‘rinib turing: qorong‘ida xavfsizlik

Erta tongda yoki kechqurun mahalla ko‘chalarida yugursangiz, haydovchilar sizni ko‘rishi kerak. Nurni qaytaruvchi elementli kiyim, yorug‘lik chiqaruvchi bilakuzuk yoki kichik chiroq taqing. Imkon qadar yaxshi yoritilgan yo‘llarni tanlang. Piyodalar yo‘lkasi bo‘lmasa, yo‘l chetida transportga qarama-qarshi yo‘nalishda harakatlaning — shunda kelayotgan mashinalarni ko‘rib turasiz. Quloqchinda musiqa tinglasangiz, ovozni past qiling yoki bir quloqni ochiq qoldiring. Yoningizda telefon bo‘lsin.

Maslahat: Yangi krossovka yoki kiyimni musobaqa kuni birinchi marta kiymang. Avval ularni bir necha mashg‘ulotda sinab ko‘ring.